De hoogste militaire commandant van de NAVO hield maandag een zeldzame en opvallend harde toespraak in Warschau. Hij verzekerde de 1 miljard inwoners van de NAVO-landen dat een aanval op het bondgenootschap zinloos is, omdat de NAVO de vijand zal blokkeren, verzwakken en breken. De boodschap was duidelijk: de NAVO is paraat. Maar de vraag die in de wandelgangen bleef hangen, was een andere: is Nederland dat ook?
De hoogste militaire commandant van de NAVO, de Amerikaanse generaal Alexus Grynkewich, trad maandag uit de schaduw. Normaal gesproken blijft de zogeheten SACEUR — de militaire baas van alle NAVO-strijdkrachten — op de achtergrond, terwijl de secretaris-generaal het politieke gezicht is. Maar Grynkewich vond het nodig om zelf het woord te nemen. In een zaal vol politici, militairen en journalisten in Warschau presenteerde hij zijn "overwinningstheorie": de manier waarop de NAVO Rusland wil afschrikken en, als het erop aankomt, wil verslaan.
Zijn woorden waren niet mis te verstaan. "Onze overwinningstheorie is eenvoudig: we houden een eerste aanval tegen," zei hij. "Als de aanval toch doorgaat, slaan we die af. En als de vijand blijft doorgaan, schakelen we zijn operationele gevechtssysteem uit." De boodschap aan Rusland was dat een aanval op welk NAVO-land dan ook "zinloos" is. En aan de eigen bevolking: "We got this."
De reactie in Nederland
Defensieminister Dilan Yeşilgöz was blij met de toespraak. Ze noemde de boodschap "krachtig en nodig" en zei dat "de urgentie niet minder wordt". Ze begreep dat mensen kunnen schrikken van de harde taal, maar stelde gerust: "Dat hoeft niet. Er zijn zoveel mensen dag en nacht bezig om ons veilig te houden."
Toch bleef er iets knagen. Want hoe overtuigend de woorden van Grynkewich ook klonken, de twijfel over de rol van de Verenigde Staten was na afloop niet verdwenen. Veiligheidsexpert Bob Deen van Instituut Clingendael verwoordde het treffend: "De twijfel die er heerst bij het bondgenootschap — zullen de Amerikanen er wel echt voor ons zijn? — die is hiermee niet weggenomen." Grynkewich mag dan een militair vakman zijn, hij moet uiteindelijk de politieke orders volgen van president Trump. En Trump is een "recidivist" als het gaat om twijfel zaaien over de Amerikaanse betrokkenheid bij de NAVO.
Is Nederland er klaar voor?
De NAVO presenteert een plan. Maar plannen op papier zijn iets anders dan een krijgsmacht die daadwerkelijk kan vechten. En daar wringt de schoen.
Nederland staat volgens de eigen regering voor "de meest unieke en complexe veiligheidsopgave sinds de Koude Oorlog". De oorlog in Oekraïne, de groeiende hybride activiteit in Europa en het feit dat het zwaartepunt van de Amerikaanse veiligheidspolitiek zich van Europa af beweegt, maken dat Nederland zelf meer verantwoordelijkheid moet nemen. De Defensienota 2026 schetst een ambitieus plan: een krijgsmacht die het gevecht langer kan volhouden, met meer drones, cybercapaciteit en langeafstandswapens. Het budget stijgt naar 2,2 procent van het bbp.
Maar cijfers en nota's zijn geen tanks en geen militairen. De landmacht heeft nu 18.000 beroepsmilitairen en wil groeien naar 25.000 in vier jaar. Dat is een forse opgave in een krappe arbeidsmarkt. En het is niet alleen een kwestie van mensen aannemen: het gaat om mensen opleiden, uitrusten en vasthouden. De oorlog in Oekraïne laat zien dat oorlogsvoering fundamenteel is veranderd. Drones, AI, cyber en het elektromagnetisch spectrum bepalen steeds vaker wie wint. Nederland zal op al die terreinen moeten investeren, en tegelijkertijd de klassieke capaciteiten — tanks, artillerie, luchtverdediging — op peil moeten brengen.
De echte vraag
De NAVO is klaar om te vechten, zei Grynkewich. Maar de NAVO is geen leger dat klaarstaat in een kazerne. De NAVO is een bondgenootschap van 32 landen, elk met zijn eigen leger, zijn eigen politiek en zijn eigen tempo. De echte vraag is niet of de NAVO een plan heeft. De echte vraag is of de landen die het bondgenootschap vormen, bereid en in staat zijn om dat plan uit te voeren als het erop aankomt.
Voor Nederland betekent dat: is de krijgsmacht op orde, is het personeel er, is de munitie er, is de industrie er, en is de politieke wil er om te doen wat nodig is — ook als dat jaren van investeren betekent zonder dat er direct een zichtbare dreiging is? Grynkewich zei dat de NAVO klaar is om "vannacht nog te vechten". De vraag is of Nederland dat ook is.
Praat mee
Discussie over We zijn klaar om vannacht nog te vechten, maar is Nederland dat ook?
Frank· 15-10-2026 17:33
Nee natuurlijk is Nederland daar niet klaar voor. De soldaten moeten zelf nog pang, pang roepen, omdat ze een tekort aan kogels hebben.
WatPikkenWeNogMeer.nl gebruikt noodzakelijke cookies om de website veilig te laten functioneren. Met uw toestemming gebruiken we aanvullende cookies voor bezoekersstatistieken en om de website te verbeteren.
Nee natuurlijk is Nederland daar niet klaar voor. De soldaten moeten zelf nog pang, pang roepen, omdat ze een tekort aan kogels hebben.
Beantwoorden